De kalimba, ook bekend als duimpiano, is een melodisch percussie-instrument dat gebaseerd is op een eeuwenoud instrument uit Afrika, de ‘mbira’. Kalimba’s zijn zogenaamde lamellofonen. Een lamellofoon heeft lamellen, ook wel tongen genoemd. Deze tongen kunnen van hout of metaal gemaakt zijn. In het geval van de kalimba zijn ze eigenlijk altijd van metaal gemaakt. Kalimba's komen in verschillende vormen en maten. Zo heb je ze met verschillende aantallen tongen, en zijn er zowel akoestische en elektrische.
Oorsprong van de kalimba & duimpiano
De kalimba is gebaseerd op een eeuwenoud Afrikaans instrument genaamd de mbira. Dit percussie instrument komt oorspronkelijk van de Shona, een bevolkingsgroep uit Zimbabwe. De mbira is bijna precies hetzelfde opgebouwd als een kalimba, alleen is de linkerzijde van het instrument voorzien van meer tongen. De kalimba is in de jaren 50 als versimpelde versie van de mbira uitgevonden door etnomusicoloog Hugh Tracey. Vervolgens is het instrument populair geworden door muziekgroep Earth, Wind & Fire waarvan de zanger regelmatig de kalimba bespeelde. Bij de traditionele versie hebben de kalimba's een massief houten blok in plaats van een klankkast.
Kalimba instrument leren spelen
De kalimba wordt bespeeld met de vingers. Door met je vingers de tongen te tokkelen maakt de kalimba een mooi, warm geluid. Het leren spelen van de kalimba is heel eenvoudig. Je begint vaak met het je oriënteren op het instrument: je kijkt wat video's of probeert zelf wat te pingelen, tot je uiteindelijk diverse liedjes kan spelen.
Kalimba stemmen
Bepaalde kalimba's kun je ook stemmen. Dit doe je met behulp van een speciaal stemhamertje. Hiermee kun je de lamellen, ook wel tongen, lichtjes naar boven of beneden buigen om de toon mooi helder te maken. Of je tikt de tongen naar voor of achter om de toonhoogte te veranderen.
Elektrische kalimba
Elektrische kalimba's maken gebruik van pick-ups in plaats van een klankkast, net als een gitaar. Hierdoor is het bijvoorbeeld makkelijk om de kalimba op te nemen of om bijvoorbeeld effecten toe te voegen.
Wat heb je nodig om kalimba muziek te spelen?
Buitenom de kalimba heb je eigenlijk niet veel extra's nodig. Een kalimba-boek is handig, en enkele (YouTube)-video's, om het kalimba-spel onder de knie te krijgen. Het bespelen van de kalimba is in elk geval niet moeilijk. Je kunt al snel de eerste melodieën en liedjes spelen. Begin, zoals met elk instrument, wel langzaam. Speel de melodie pas sneller wanneer je deze foutloos speelt.
Veelgestelde vragen over kalimba's
Hoe werkt een kalimba?
Wanneer je de tongen aanslaat, creëren deze trillingen. Deze trillingen worden opgevangen door het punt waar de tongen aan de klankkast zitten bevestigd. Vervolgens zorgt deze klankkast dat het geluid geprojecteerd wordt door de ruimte waar je zit.
Hoe kun je een kalimba stemmen?
Bepaalde kalimba's kun je ook stemmen. Dit doe je met behulp van een speciaal stemhamertje. Hiermee kun je de lamellen, ook wel tongen, lichtjes naar boven of beneden buigen om de toon mooi helder te maken. Of je tikt de tongen naar voor of achter om de toonhoogte te veranderen.
Hoe klinkt een kalimba?
Een kalimba heeft een warme en heldere toon. Deze toon wordt vervolgens versterkt door de klankkast.
Hoe speel je kalimba?
De kalimba bespeel je door aan de tongen te plukken met de vingertop van je duimen. Bij sommige technieken gebruik je ook je andere vingers.
Waar komt de kalimba vandaan?
De kalimba komt oorspronkelijk uit de Verenigde Staten, maar is gebaseerd op de Afrikaanse mbira. De mbira is vrijwel hetzelfde, maar heeft meer tongen aan de linkerzijde van het instrument.
