Voetenbankje voor gitaar: waarom en hoe gebruik je het?

Een voetenbankje voor gitaar is een klein, in hoogte verstelbaar bankje dat je onder je linkervoet zet. Vooral klassieke gitaristen zweren erbij, en niet zonder reden. Door je linkerbeen iets op te tillen, rust de gitaar op je linkerdijbeen en komt de hals vanzelf hoger te staan, zonder dat je scheef hoeft te zitten of een schouder laat hangen.

Waarom een voetenbankje je linkerhand ruimte geeft

Probeer het eerst zelf. Leg je gitaar op je rechterbeen, zoals je dat met een westerngitaar of elektrische gitaar vaak doet, en speel een toonladder van de eerste fret tot hoog op de hals. Grote kans dat je merkt dat je voorover gaat hangen om bij de eerste posities te komen. Ook een grote rek met je linkerhand voelt ineens een stuk lastiger.

Dat komt doordat de hals in die houding te laag staat en te ver naar voren steekt. Je linkerhand heeft minder bewegingsruimte en je lichaam gaat compenseren. Leg je de gitaar daarentegen op je linkerbeen zonder iets eronder, dan ruil je het ene probleem in voor het andere: nu is het je rechterschouder die gaat zakken.

Het voetenbankje lost allebei op. Met je linkervoet een stukje hoger komt je dijbeen omhoog, en de gitaar gaat mee. Zo krijg je de hals omhoog zonder dat je houding scheef gaat. Je linkerhand kan vrij over de toets bewegen en je schouders blijven gewoon in lijn. Je buigt je lichaam dus niet naar de gitaar, het bankje brengt de gitaar naar jou.

Geen wonder dat het bankje in de klassieke gitaarwereld al lang de standaard is. Rond 1900 gebruikte vrijwel iedere klassieke gitarist er een, en Andrés Segovia maakte het definitief tot de norm. Ook nu zie je het bij bijna elke gevestigde klassieke speler terug.

» Bekijk alle klassieke gitaren
» Welke akoestische gitaar: western of klassiek?

Zo zit je goed met een voetenbankje

Het bankje komt onder je linkervoet, de gitaar rust op je linkerdijbeen. Tot zover simpel. Waar het echt om draait, is stoel en bankje op elkaar afstemmen, want die twee werken samen. Vergelijk het met het afstellen van een racefiets: zet je het zadel hoger, dan moet het stuur vaak ook mee, anders klopt je houding nergens meer.

Begin daarom bij je stoel. Kies een zithoogte waarbij je benen niet te sterk gebogen zijn en je rechtervoet plat op de grond staat. Een gewone eetkamerstoel of pianokruk, waarop je bovenbenen ongeveer horizontaal lopen, heeft voor de meeste mensen precies de goede hoogte. Pas daarna stel je het bankje in, in verhouding tot hoe hoog je zit. Een hogere stoel vraagt doorgaans ook om een wat hoger bankje, anders zakt je linkerknie weer weg.

Zit alles goed, dan rust de gitaar op meerdere punten tegen je lichaam en ligt hij stabiel, zodat je handen niet nodig zijn om hem op zijn plek te houden. Een snelle check: kijk in de spiegel of je schouders op gelijke hoogte staan. Hangt er één lager, zet het bankje dan een standje hoger of lager tot het klopt.

» Gitaar vasthouden – Houding voor staand en zittend spelen

Waar je op let bij een voetenbankje

Het belangrijkste aan een voetenbankje is een hoogte die je snel en makkelijk instelt. Veel meer valt er aan zo’n bankje ook niet te verstellen, maar juist die ene instelling maakt het verschil. Wat thuis op je eigen stoel perfect zit, kan op een andere stoel in het leslokaal of bij een voorspeelavond ineens te laag of te hoog zijn.

Kijk daarom ook kritisch naar waar je op zit. Een bank of diepe fauteuil trekt je naar achteren en maakt het lastig om de juiste hoogte te vinden. Een stevige stoel of gitaarkruk zonder armleuningen, met een zithoogte die bij jouw lengte past, maakt het afstellen een stuk eenvoudiger. Staat die basis, dan hoeft het bankje alleen nog de laatste centimeters te doen.

» Bekijk alle voetenbanken
» Bekijk alle gitaarkrukken

Voetenbankje of gitaarsteun?

Helemaal onomstreden is het voetenbankje niet. Omdat je linkerbeen hoger staat dan je rechter, zit je asymmetrisch. Over wat dat doet als je jarenlang elke dag uren speelt, lopen de meningen uiteen. Het is een beetje zoals je tas altijd over dezelfde schouder dragen: dat het werkt, staat vast. De discussie gaat over wat je lichaam er op den duur van vindt.

Zit je liever symmetrisch, dan kun je kiezen voor een gitaarsteun. Die zit tussen de gitaar en je linkerbeen, zodat de hals omhoogkomt terwijl beide voeten plat op de grond blijven. Er zijn verschillende soorten, van inklapbare A-frame-modellen tot steunen die met zuignappen, magneten of klemmen aan de gitaar vastzitten. Ergoplay is een van de bekendste merken voor gitaarsteunen.

Welke van de twee beter is? Daar bestaat geen eenduidig antwoord op. Het doel is bij allebei hetzelfde: de gitaar zo neerzetten dat je linkerhand ruimte heeft en je lichaam niet hoeft te compenseren. Probeer ze allebei eens uit, het liefst samen met je gitaarleraar, en kies wat voor jouw lichaam en manier van spelen het prettigst voelt.

» Bekijk alle gitaaraccessoires