Piano, keyboard of een ander toetsinstrument spelen: kan iedereen dat leren? Zeker! Begin bij het begin, blijf oefenen, en de rest komt vanzelf. Maar juist dat begin is zo moeilijk. Daarom hebben we hier het perfecte startpunt voor je. Leer over de diverse toetsinstrumenten die je kunt leren bespelen, van keyboard, synthesizer en digitale piano tot Hammond-orgel, Rhodes-piano en accordeon. Ook helpen we je met de aanschaf van de nodige accessoires, het aansluiten van apparatuur, speeltechniek, improviseren en optreden. Alles voor de toetsenist!

Is er iets wat je graag zou willen leren, maar wat je hier niet kunt vinden? Of heb je een vraag? Laat het weten in een comment onder het artikel!

Piano of keyboard leren spelen - Alles voor de toetsenist

Soorten toetsinstrumenten

Er zijn veel verschillende toetsinstrumenten die allemaal gebaseerd zijn op hetzelfde ‘klavier’. Met klavier bedoelen we de toetsen: de bekende zwart-witte toetsen. Het is een systeem dat al vele honderden jaren oud is en nog altijd gebruikt wordt door muzikanten over heel de wereld. De piano maakt hier gebruik van, maar bijvoorbeeld ook het keyboard, de synthesizer en de accordeon gebruiken dit. En voordat de piano was uitgevonden, waren er al diverse andere instrumenten die precies dezelfde reeks toetsen hadden. Denk bijvoorbeeld aan het spinet, het orgel en de klavecimbel. Dit betekent dat als je piano kunt spelen, je ook snel je weg zult kunnen vinden op een orgel of een keyboard, om maar wat te noemen. Natuurlijk heeft elk toetsinstrument zijn eigen klank en zijn eigen speciale speeltechnieken. Een beetje aanpassing is dus altijd nodig. Leer meer over de verschillende types toetsinstrumenten in de blogs hieronder!

Hulp bij het kopen van een toetsinstrument

Je wilt een toetsinstrument gaan aanschaffen, maar je hebt nog niet genoeg informatie. Want was is nou precies het verschil tussen een digitale piano en een keyboard? Of tussen een keyboard en een synthesizer? Een korte uitleg!

Piano

Een digitale piano is een zo precies mogelijke imitatie van een echte akoestische piano. Ben je dus vooral geïnteresseerd in pianoklanken of ga je op pianoles, dan is dit de beste keus. Een ander soort digitale piano is de stage piano. Deze heeft meestal geen ingebouwde luidsprekers en is vooral gericht op optredens. Je kunt hem dus gemakkelijk vervoeren. Niet echt bedoeld voor thuisgebruik, hoewel je er natuurlijk een koptelefoon en/of externe speakers op zou kunnen aansluiten.

Keyboard en synthesizer

Een keyboard kun je a) herkennen aan zijn grote aantal klanken (piano, gitaar, drums, viool en nog veel meer!) én b) de ‘automatische begeleidingen’. Dat laatste betekent dat het keyboard herkent welke akkoorden je met je linkerhand speelt. Op basis daarvan laat het een complete band meespelen. Als je dat niet nodig vindt, maar vooral geïnteresseerd bent in veel verschillende instrument-klanken en deze misschien ook wilt kunnen aanpassen naar je wensen, kies dan een digitale synthesizer. Let op: deze hebben geen ingebouwde speakers. Wel kun je met koptelefoon spelen of een set externe speakers aansluiten. Overigens zijn er ook nog ontzettend veel andere soorten synthesizers, maar de meeste zijn vooral voor mensen die houden van veel experimenteren met het maken en aanpassen van klanken.

MIDI-keyboard

En een MIDI-keyboard dan? Dat is een keyboard zonder geluiden en zonder speakers. Ook kun je er geen speakers of koptelefoon op aansluiten. Je sluit het keyboard via een USB-kabel aan op je computer. Op je computer moet je DAW-software hebben staan met ‘instrument-plugins’, die je vervolgens met het MIDI-keyboard kunt bespelen. Het geluid komt dus uit je computer, en het keyboard is alleen een soort afstandbediening.

Lees de blogs en Keuzehulpen hieronder voor nog veel meer hulp bij het kiezen!

Accessoires voor toetsinstrumenten

Heb je nog iets extra’s nodig als je een toetsinstrument aanschaft? Meestal heel weinig. Digitale piano’s en keyboards zijn eigenlijk meteen klaar voor gebruik als ze uit de verpakking komen (tenzij de productpagina anders vermeldt). Wel zijn er een aantal accessoires die goed van pas komen. Speel je graag met pianoklanken en wordt je piano of keyboard niet standaard met een sustainpedaal geleverd? Dan raden we aan dit mee te bestellen. Hiermee laat je de pianoklanken een stuk vloeiender en realistischer klinken. Een echte akoestische piano heeft namelijk altijd zo’n pedaal en pianisten gebruiken dit erg veel. Op pianoles zul je dit ook na verloop van tijd nodig hebben. Verder kan het een goed idee zijn om een statief mee te bestellen als dit niet meegeleverd wordt met je piano of keyboard. Hiermee kun je het instrument gemakkelijk op de juiste hoogte zetten. Als het te laag of te hoog staat, zal dit niet comfortabel spelen en kun je – als je veel speelt – zelfs blessures oplopen. Ook zul je niet de juiste techniek aanleren, wat op de lange termijn erg vervelend is! Om dezelfde reden is het verstandig om vroeg of laat een (in hoogte verstelbaar) bankje/krukje aan te schaffen.

Aansluiten van je toetsinstrument

Een gewone digitale piano of een keyboard sluit je in een handomdraai aan. Kwestie van inpluggen in het stopcontact en klaar. Toch lopen beginnende toetsenisten soms na een poosje tegen aansluit-problemen aan. Ze willen bijvoorbeeld hun keyboard of piano aansluiten op hun smartphone, tablet of laptop, voor extra functionaliteit of om opnames te maken. Of ze willen gebruik maken van een keyboard/piano-versterker, omdat de speakers van hun instrument niet krachtig genoeg zijn of omdat ze het keyboard/de piano niet mooi genoeg vinden klinken. In de blogs hieronder komen verschillende aansluit-situaties aan bod, inclusief duidelijke instructies!

Leren spelen van een toetsinstrument

Het grote struikelblok voor beginnende toetsenisten is het leren spelen. Er is tegenwoordig zo veel (gratis) materiaal beschikbaar op internet dat je het idee krijgt dat het een kwestie is van een paar video’s kijken en dat het dan allemaal vanzelf gaat. Om er vervolgens achter te komen dat dat niet zo is… Maar vergis je niet, elk YouTube-talent dat je ziet spelen op een piano, orgel, synth of keyboard, heeft ontzettend veel geoefend, ook al laten ze dat gedeelte nooit zien. Het belangrijkste is dus veel tijd investeren in oefenen, maar dan wel op een manier die bij jou past. De ene persoon leert het beste door gewoon veel zelf uit te zoeken en te experimenteren, de ander presteert het beste door lessen te volgen bij een ‘echte’ docent, in combinatie met pianoboeken of keyboardboeken. Het één is absoluut niet beter dan het andere. Het zijn gewoon verschillende manieren van leren. Bovendien zijn er nog diverse andere methodes. Denk bijvoorbeeld aan les volgen via internet. Dit kan een zelfstudieprogramma zijn, maar ook zelfstudie gecombineerd met begeleiding via webcam door een docent. Lees hieronder verder om te ontdekken wat het beste samengaat met jouw stijl van leren.

Basistechniek toetsinstrumenten

Noten, akkoorden & muziektheorie

Noten lezen: móet je dat leren om een goede toetsenist te worden? Nee, zeker niet. Maar je moet het gewoon zien als een praktisch systeem. Als je noten kan lezen, kun je iets spelen op je piano of keyboard zonder het ooit gehoord te hebben! Vooral in de klassieke muziek is dit belangrijk, maar ook in andere genres kan het handig zijn. Bovendien is het een goede visuele ondersteuning bij het begrijpen van muziektheorie. In elk geval hoef je er niet bang voor te zijn. Je leest nu deze tekst, wat bewijst dat je succesvol hebt leren lezen toen je op de basisschool zat. Op dezelfde manier kun je succesvol noten leren lezen. Dat je nu al ouder bent, zegt niet zo veel. Het verschil is dat je vroeger zulke dingen leerde zonder er al te veel bij na te denken. De docent liet jouw elke dag oefenen en je werd vanzelf elke dag een beetje beter. Dat kan ook nu weer! Niet te veel erover nadenken en dagelijks bijvoorbeeld een half uur oefenen. Je hoeft niet alles te begrijpen voordat je het doet! Echt, je zult merken dat je je iedere dag weer een beetje zekerder voelt over je muzikale kunnen.

Video: 6 keyboardlessen

Improviseren, optreden & meer

De ultieme test van je zelfvertrouwen als muzikant is durven improviseren en durven optreden. Voor veel mensen is dat genoeg reden om er nooit aan te beginnen, maar we willen je graag overhalen om het toch zo vroeg mogelijk te doen. Niet omdat je jezelf zo’n geweldige toetsenist vindt, maar om ervaring op te doen. Eén optreden is tien repetities waard! Dit geldt ook voor improviseren: of je jezelf nu goed genoeg vindt of niet, improviseren kan op elk niveau. Het kan zelfs al met drie tonen en één vinger. En je kan het ook nog eens doen zonder publiek, dus waarom niet? Laat alle regels eens los en je zult merken hoe ontspannend piano of keyboard spelen kan zijn. Daarna ga je weer rustig je toonladdertjes oefenen, zodat je toetsen-improvisaties straks alleen nog maar interessanter worden!

Carrière

Niet iedereen die piano of keyboard speelt, wil een carrière in de muziek. Met al die muziekprogramma’s op tv zou je denken dat dit belangrijk is, maar voor de meeste mensen is muziek maken vooral een manier om te ontspannen of om creatief bezig te zijn naast hun werk of studie. Laat dat je uitgangspunt zijn en je merkt straks vanzelf of het belangrijk voor je is om een stap te zetten richting professioneel toetsenist worden. En natuurlijk kun je ook ergens tussen professioneel en amateur in zitten. Misschien speel je keyboard in een bandje dat één keer per week optreedt ergens in het land: een leuke hobby en je verdient er ook nog een zakcentje mee. Maar wat je ook gaat doen, zodra je een beetje geld gaat verdienen met je muziek, krijg je te maken met de zakelijke kant van het muziek maken. Voor sommigen niet de leukste kant van het vak, maar het hoort er wel bij. In ons Marketing & Business-blog vind je gelukkig ontzettend veel informatie!

2 reacties
  1. Kees schreef:

    Leuk om te lezen Helene. Nog steeds 1 uur per dag aan het oefenen?

  2. Helene schreef:

    Heb altijd al piano willen leren spelen. Nu met pensioen, dus heb de tijd. Keyboard gekocht (vanwege geluidsoverlast), 3 boekjes “leerboek voor keyboard”van Joop van Houten geleend en begonnen. Simpele kinderliedjes met akkoorden erbij, uitstekende uitleg. Je kunt een akkoord met 1 vinger doen en het keyboard het hele akkoord laten spelen of het akkoord helemaal zelf spelen(wat ik gedaan heb, duurt alleen iets langer), staat ook allemaal uitgelegd. Kon al noten lezen, aangezien ik in mijn jonge jaren sax heb gespeeld in jazzbands, dus dat scheelt. Maar met de linkerhand totaal iets anders doen dan de rechter was wel even een dingetje: heel veel oefenen en herhalen. En op een gegeven moment merk je dat je vooruit gaat. En dan wordt het helemaal leuk.
    Met je linkerhand ook een melodie spelen was weer een ander avontuur: hoe werkt de bassleutel. Heb toen online een cursus gezocht en gevonden. Dat is een uitstekende cursus om de houding, vingerzetting, noten lezen, akkoorden, theorie,etc te leren. Dus echt voor de beginner. Duidelijke uiteenzetting, alles wordt visueel gemaakt op een keyboard, oefeningen, zelfs toetsjes.Je kunt zelfs vragen stellen (online) die bijna onmiddellijk beantwoord worden. Heb daar al veel aan gehad. Inmiddels speel ik al simpele blues stukjes. FUN!! dus welke leeftijd je ook hebt, je kunt het leren. Wel doorzetten en niet opgeven. Ik begon met 15 min. per dag. Maar naarmate ik vorderde, werd dat langer. Speel nu ongeveer 1 uur per dag.

Laat een reactie achter