2 ohm, minimum load 4 Ω, 8 ohms, 16Ω… Als je je bezighoudt met de versterking van geluid, ben je deze termen ongetwijfeld tegengekomen. Deze aanduidingen staan op de achterzijde van luidsprekers en versterkers, maar bijvoorbeeld ook op gitaar-cabinets. In dit blog leg ik uit wat je met deze eenheid van ‘impedantie’ (weerstand) moet, en wat de getallen die erbij genoemd worden, aangeven.

Speakers en versterkers: het verschil tussen 2, 4, 8 en 16 ohm

Wat betekent ‘ohm’?

De elektrische weerstand wordt uitgedrukt in ohm. Dit is de eenvoudige definitie van de Wet van Ohm. Een meer uitgebreide verklaring omtrent ohm luidt als volgt: “De ohm is de elektrische weerstand tussen twee punten van een homogene geleider als bij een constant potentiaalverschil van 1 volt tussen die punten een constante stroom van 1 ampère ontstaat.” Hierbij geldt: weerstand = spanning/stroomsterkte. In symbolen is dit R = U/I, waar ‘U’ staat voor spanning, ‘I’ voor stroomsterkte in ampère en ‘R’ voor weerstand. Je herkent ‘ohm’ tevens aan het teken: Ω.

Wat betekent impedantie dan bij versterkers en luidsprekers?

Heel simpel gezegd komt het erop neer dat hoe lager het getal is dat je vindt op de versterker, hoe meer vermogen geleverd kan worden aan de luidspreker. Dit betekent dat als je een versterker bezit die 350 Watt kan leveren bij 4 ohm en je luidsprekers beschikken eveneens over 4 ohm, dan haal je het maximale uit zowel je versterker als speakers. Het betekent tevens dat de headroom hoger wordt naarmate de weerstand afneemt. De keerzijde ervan is dat de versterker wel veel meer stroom moet gebruiken om dit vermogen te kunnen leveren. Ook moet je erop letten dat wanneer je luidsprekers gaat doorlussen (bij bijvoorbeeld passieve PA-speakers wordt dit veel gedaan) je dan de impedantie halveert, maar de belastbaarheid van de versterker verdubbelt!

Is er een relatie tussen impedantie en geluidsweergave?

De geluidsweergave zelf zal niet verschillen tussen 4 en 8 ohm, maar als je luidsprekers aansluit van 8 ohm en die vervolgens aansluit op een versterker van 4 ohm, dan zul je wel een groot verschil in luidheid ervaren, namelijk ongeveer de helft minder luid dan wanneer je luidsprekers aansluit van 4 ohm. Dat is logisch, want bij 4 ohm kan de versterker zijn volle vermogen leveren en de luidsprekers kunnen dit vermogen vervolgens volledig benutten. Het is dus belangrijk dat je de versterker en speakers zo goed mogelijk op elkaar laat aansluiten qua impedantie.

Luidsprekers parallel aansluiten

Maar wat gebeurt er als je bijvoorbeeld twee 8 ohm luidsprekers parallel aansluit? In dit geval zul je dan de vervangingsweerstand (Rv) moeten berekenen, dus: 1/Rv= 1/R1+1/R2+1/R3… et cetera. Bij het aansluiten van drie speakers betekent dit dat de vervangingsweerstand bij 2 ohm speakers 0.66 ohm is. Zoals hierboven reeds vermeld, zie je dat de impedantie afneemt, maar dat de versterker meer wordt belast. Er geldt dus een limiet aan het aantal luidsprekers dat kan worden aangesloten op een versterker! Als je luidsprekers aansluit die beschikken over 2 ohm, dan heb je vaak een tweede versterker nodig om deze belasting op te kunnen vangen. Echter, dit komt niet zo veel voor.

Budget versus het duurdere segment versterkers

Iets om je tevens bewust van te zijn, is dat versterkers uit het budget-segment soms issues hebben met het juist aansturen van lage-impedantie-luidsprekers (4 ohm). Kies daarom voor de betere versterkers als je 4 ohm speakers wilt aansturen. Dan weet je zeker dat je niet snel in de problemen zult komen en dat je het beste haalt uit je systeem. Kies je voor gemak en veiligheid en is je budget bescheiden, kies dan gewoon voor een versterker die 8 ohm levert en voor luidsprekers met dezelfde weerstand. Dit is erg gangbaar, dus in elk segment tref je dergelijke combinaties aan.

Zie ook

» Hoeveel watt? – De waarheid over speakers en vermogen
» Gebalanceerde en ongebalanceerde aansluitingen uitgelegd
» Hoe kan ik mijn microfoon aansluiten op een speaker?
» Hoe moet ik speakers aansluiten op mijn geluidsapparatuur?
» 100 volt-systemen – de basis uitgelegd
» Van 2 luidsprekers naar volwaardige PA-speakerset
» Hoe stem ik mixer, speakers en versterker op elkaar af?
» Het verschil tussen passieve en actieve speakers

» Alle versterkers
» Alle speakers
» Speakerkabels
» Alle PA-producten

3 reacties
  1. @Joeri en Bart,

    Bedankt voor jullie meldingen. Ik heb het aangepast inmiddels. Het punt is een beetje dat er veel over dit onderwerp te vinden is, maar er zijn veel verschillende meningen aangaande het onderwerp. Zelfs als je de formule opzoekt, die toch natuurkundig onderbouwd dient te zijn, kun je verschillende versies vinden die andere uitkomsten laten zien. Echter, met behulp van jullie feedback is het nu correcter.

    Echter, wat Bart al terecht aangaf hier, zal het voor de meeste mensen duidelijk genoeg zijn. Je moet ook niet verzanden in een hoop technisch geleuter, want dan haakt de lezer af. Wat men wil weten is welke combinatie men moet aanschaffen (of waar men op moet letten) indien men beschikt over een versterker en luidsprekercombinatie met een bepaald ohmage. Nogmaals dank voor jullie reactie!

  2. Bart schreef:

    Gelukkig kloppen er een paar dingen in dit artikel!
    Voor de doorsnee persoon is het prima te gebruiken, alleen technisch klopt het niet helemaal.
    Heeft er van de 445 specialisten bij Bax niet iemand elektrotechniek gestudeerd zodat het gecontroleerd kan worden?

  3. Joeri schreef:

    Euhm… Als je meerdere ohmse weerstanden parrallel schakelt mag je de weerstanden niet door 2 delen. Je zal de vervangingsweerstand Rv uit moeten rekenen. 1/Rv= 1/R1+1/R2+1/R3… Enz.
    Betekent dat de vervangingsweerstand bij 3 2 Ohms speakers 0.66 Ohm is.

Laat een reactie achter